Czytelnia

Historia

Polacy - Żydzi

Dariusz Libionka, Laurence Weinbaum, Pomnik Apfelbauma, czyli klątwa "majora" Iwańskiego. Prawdziwa i nieprawdziwa historia Żydowskiego Związku Wojskowego, WIĘŹ 2007 nr 4.

Jeszcze ciekawszy jest list z 23.12.1943: Co się tyczy rewizjonistów nie mam o nich danych. W T. [Trawnikach – aut.] rozmawiałem z panem Cwikowskim. On był bardzo niezadowolony z ich pracy. Jego krytyka pokrywała się z naszą, ale pomimo to trzeba się starać o uzupełnienie listy. Ja znam tylko dwa nazwiska: Rodalski i Frenklowski. Ostatni (brunet) był kierownikiem firmy. Trzeba kogoś z nich lub ich kolegów wyszukać26. Pod pseudonimem Cwikowski (Ringelblum posługiwał się w swej korespondencji pseudonimami) ukrywał się rewizjonista, członek ŻZW – adwokat Dawid Szulman. Podobnie jak Ringelblum, w pierwszych dniach powstania został wywieziony do obozu w Trawnikach na Lubelszczyźnie. Przypisane mu przez Ringelbluma krytyczne sformułowania pod adresem macierzystej organizacji nie są w pełni zrozumiałe. Ważniejsze jest jednak coś innego: Ringelblum, jedna z osób najlepiej poinformowanych o sytuacji w getcie warszawskim, po konsultacji z innym członkiem ŻZW, wymienia rzeczywistych dowódców – Leona Rodala i Pawła Frenkla. O Apfelbaumie nie ma mowy! Tymczasem w literaturze przedmiotu jest odwrotnie: jeśli nawet Frenkel i Rodal są wymieniani, prymat przyznaje się Apfelbaumowi.

Leon (Arie po hebrajsku, Lejb po żydowsku) Rodal, ur. 1913 w Kielcach, znany dziennikarz („Moment”, „Di Tat”), zginął prawdopodobnie 20 kwietnia 1943 r. Frenkel był przedwojennym działaczem Bejtaru w Warszawie. Według ustaleń Mosze Arensa, w 1939 r. miał około 20 lat. Jak wynika z meldunków polskiego podziemia, zginął w walce z Niemcami 19 czerwca 1943 r. w kamienicy przy Grzybowskiej 11.

Nazwiska Frenkla i Rodala jako dowódców ŻZW pojawiają się w powojennych relacjach rewizjonistów i członków ŻZW. Szczególne znaczenie mają wspomnienia Dawida Wdowińskiego, lekarza-psychiatry w warszawskim szpitalu na Czystem, jednego z przedwojennych przywódców prawicy żydowskiej, w okresie getta jednej z najważniejszych postaci konspiracji syjonistów-rewizjonistów. Jego książka ukazała się w 1962 r., lecz jej zasadniczy zrąb powstał tuż po wojnie. Wdowiński wskazał na osoby zasiadające w komitecie politycznym rewizjonistów (dr Michał Strykowski, Rodal i on sam). Komendantem organizacji bojowej był Paweł Frenkel – jedna z najpiękniejszych, najuczciwszych i najskromniejszych postaci, które spotkałem w ciągu mego długiego życia politycznego 27.

Podobnie w broszurze w języku hebrajskim „Prawda o powstaniu w getcie warszawskim” bojownika ŻZW Adama Halperina, wydanej zaraz po wojnie przez rewizjonistów w Palestynie – niekwestionowanym dowódcą ŻZW jest Frenkel28. Ani Wdowiński, ani Halperin nie wymieniają nazwiska Apfelbauma. Postać ta nie pojawia się w żadnym materiale autobiograficznym z getta warszawskiego. Co więcej – nie wspominają o nim przeciwnicy polityczni z ŻOB. Nawet znany z gniewnych i sarkastycznych wypowiedzi na temat ŻZW Marek Edelman w pochodzącej z 1952 relacji przechowywanej w ŻIH również mówi tylko o Pawle (czyli Frenklu). Apfelbauma nie wymienia też relacja jedynej osoby, o której ze źródeł AK wiadomo, że rzeczywiście kontaktowała się z ŻZW – Janusza Ketlinga-Szemleya z organizacji PLAN.

poprzednia strona 1 2 3 4 5 6 7 8 9 następna strona

Historia

Polacy - Żydzi

Bez Ciebie nie przetrwa WIĘŹ! Jak możesz pomóc?